شرط پنهان اروپا برای همراهی با فشار آمریکا علیه ایران

اندیشکده انگلیسی «چتم هاوس» در گزارشی که به بررسی رویکردهای آتی کاخ سفید نسبت به برجام پرداخته است تصریح می کند اروپا با اهداف ضدایرانی آمریکا موافق است و در صورت تمایل واشنگتن به اتخاذ رویکرد چندجانبه به سرعت حاضر به همکاری است.

به گزارش تحریریه، اندیشکده «چتم هاوس» در روزهای باقیمانده تا انتخابات ریاست جمهوری آمریکا ارزیابی مبسوطی را از ملزومات و رویکردهای نامزد ریاست جمهوری آمریکا در قبال مسائل مختلف جهان  پرداخته است. بخشی از این گزارش به موضوع ایران و برجام پاختصاص دارد که خلاصه ای از آن ارائه می شود.

 این اتاق فکر مطرح انگلیسی در تشریح برخی مسائل مربوط به توافق هسته ای برجام  به تفاوت دیدگاه اوباما و ترامپ پرداخته و آورده است: «باوجود تعهد دولت اوباما برای تلاش چندجانبه در مسیر کسب توافق هسته ای اما وی در نهایت نتوانست ائتلافی را در سرتاسر خاورمیانه و داخل آمریکا برای خود ایجاد کند. مخالفت شدید کشورهای منطقه همچون اسرائیل، عربستان و امارات در کنار موضع کنگره، برجام را تحت تاثیر قرار داد.

اگرچه در نهایت توافق تصویب شد اما خصومت جمهوریخواهان با برجام خود را در انتخابات سال 2016 به نمایش گذاشت. مخالفت با تهران و برجام بخشی از کارزار انتخاباتی ترامپ در آن سال بود.

رویکرد ترامپ برای خروج از برجام در سال 2016 رسمیت یافت و وی هدف خود را مقابله با نفوذ منطقه ای ایران اعلام کرد و تلاش نمود تا با حداکثر فشار اقتصادی، ایران را به بازگشت به میز مذاکره و انجام یک معامله جامع و جدید وادار کند. چنین توافقی نه تنها به موضوع هسته ای بلکه به توانایی موشک بالستیک ایران و پشتیبانی از گروه های شیعی در منطقه همچون لبنان، سوریه، عراق و یمن  باید می پرداخت.

با اینحال خروج یکجانبه کاخ سفید از برجام و بازگشت به رویکرد پیشین مبتنی بر تحریم، از سوی دیگر اعضای توافق رد شد. حتی در ایالات متحده دموکرات ها هم که بر منع گسترش سلاح های هسته ای تاکید می کنند این اقدامات ترامپ را نکوهش کردند. عربستان سعودی، امارات و اسرائیل در کنار بسیاری از جمهوریخواهان اما از ترامپ حمایت کردند. در مقابل سه کشور آلمان، فرانسه و انگلستان که قادر به منصرف کردن ترامپ از سیاست هایش نبودند به وی در مورد تشدید بی ثباتی هشدار می دهند اما هنوز در مورد مذاکره با تهران متعهد هستند.»

این گزارش تصریح دارد: تشدید تحریم های ایالات متحده موجب خروج تجارت بین المللی از ایران، بسته شدن دسترسی ایران به سیستم بانکی بین المللی شد. دولت ترامپ در حالیکه از میزان رعایت تحریم های بین المللی خود علیه ایران از سوی کشورهای جهان شگفت زده بود، اعمال فشار حداکثری از طریق مجازات اقتصادی را ابزاری در دستیابی به اهداف سیاست خارجی خود موثر می دانست. واشنگتن از ماه می سال 2019 متعاقب دریافت نکردن امتیازات مورد نظرش از ایران، مجازات و تحریم های بیشتری را وضع کرد. قطع صادرات نفت، تحریم کلیه تجارت و صنایع ایران، تروریستی خواندن سپاه پاسدران انقلاب اسلامی و تحریم رهبر و وزیر امور خارجه ایران از جمله این اقدامات و تحریم ها بودند. این در حالی بود کهظریف نقشی اساسی را در امضای برجام داشت.

مایک پمپئو وزیر امور خارجه آمریکا ژوئیه سال 2020 در مجلس سنا اعتراف کرد اگرچه تحریم ها به وضوح بر ایران تأثیر داشته اند اما در میزان کاهش ظرفیت تهران در تداوم سیاست منطقه ای ناتوان بوده است.

این اتاق فکر اروپایی در بخشی از گزارش خود تاکید دارد که با این وجود هنوز اروپا امیدوار است ترامپ یا رئیس جمهوری بعدی گوشه چشمی به بروکسل نشان دهد تا با اتخاذ سیاست چندجانبه، قدرت ها در دوسوی آتلانتیک بتوانند پویشی بزرگ را علیه ایران به راه بیندازند و تهران را به مذاکره دوباره در حیطه هایی بسیار گسترده تر از توافق هسته ای وادار کنند. 

با نگاه به محتوای پژوهش 90 صفحه ای چتم هاوس در مورد شرایط جهان، این نکته را در می یابیم که از همان ابتدا دل بستن به اروپا به عنوان گزینه اصلی که می تواند در موضوع هسته ای در مقابل کاخ سفید عرض اندام کند ناشی از بی اطلاعی یا کوته بینی بود. سیاستگذاران پشت پرده در اروپا خود اعتراف می کنند که قادر به انجام هیچ اقدام منفردی خلاف خواسته آمریکا نیستند و از هم اکنون لحظه شماری می کنند تا ترامپ یا بایدن به رویکرد چندجانبه گرایی در عرصه دیپلماسی توجه نشان دهد تا آن ها در رکاب واشنگتن حرکت کنند.

در واقع در چنین شرایطی این شعر ضرب المثل گونه فارسی در وصف حال اتحادیه اروپا علیه منافع ایران صادق است: در عرصه ضدیت با ایران؛ از ایالات متحده به یک اشاره  -  از اروپا به سر دویدن. 

پایان/

۱۴ آبان ۱۳۹۹ - ۱۵:۱۶
کد خبر: 340

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 5 + 11 =