به گزارش تحریریه، «نشنال اینترست» در مورد دستاوردهای نظامی چهار سال جنگ در اوکراین آورده است:

جنگ اوکراین بزرگ‌ترین جنگ میان دو دولت مستقل در قرن بیست‌ویکم است.

چهار سال پیش در چنین روزی، سرنوشت اروپا تغییر کرد. در ساعات اولیه صبح ۲۴ فوریه ۲۰۲۲، تانک‌ها و نفربرهای زرهی روسیه که مملو از نیروهای مشتاق بودند، در نقاط متعددی از مرز اوکراین عبور کردند.

با وجود افزایش مستمر نیروهای نظامی در اطراف اوکراین و افشای تهاجمی اطلاعات از سوی آمریکا که نشان می‌داد «ولادیمیر پوتین» رئیس‌جمهور روسیه، به‌طور جدی در حال بررسی حمله دوباره به اوکراین برای دومین بار در هشت سال گذشته است، تهاجم تمام‌عیار برای بسیاری شوک‌آور بود.

تنها ظرف چند ساعت، نیروهای روسی در سراسر کشور همسایه پیشروی کردند. نیروهای هوابرد روسیه فرودگاهی را درست در کنار کی‌یف تصرف کردند، با این قصد که یک پیوند حیاتی برای یورش هوایی در نزدیکی پایتخت روسیه برقرار کنند. پیش‌بینی کرملین از یک «عملیات نظامی ویژه» که بین سه روز تا دو هفته به طول خواهد انجامید، به نظر دقیق می‌رسید.

با پایان یافتن نخستین روز جنگ، نیروهای روسی بیش از ۴۰ درصد از اوکراین را تصرف کرده بودند. آن روز بهترین روز جنگ برای ارتش روسیه بود.

چهار سال بعد، تهاجم به اوکراین به ضرر روسیه تمام شده است

امروز، چهار سال بعد، نیروهای روسیه نزدیک به ۱.۳ میلیون نیرو از دست داده‌اند، از جمله نزدیک به ۳۵۰ هزار کشته، و حدود ۱۹ درصد از خاک اوکراین را در کنترل دارند. روسیه ابتکار عمل راهبردی را در میدان نبرد حفظ کرده و زمان و مکان آغاز حملات را انتخاب می‌کند، اما نتوانسته است توان عملیاتی لازم برای شکستن خطوط دفاعی اوکراین را فراهم کند.

در سطح ژئوپولیتیک، تهاجم گسترده به اوکراین نتیجه‌ای کاملاً معکوس آنچه کرملین می‌خواست به همراه داشت. قرار بود پیروزی سریع روسیه در اوکراین ناتوانی نهادهای اروپایی در حفاظت از خود و برتری نظامی روسیه در اروپای شرقی را نشان دهد. اما به‌جای شکاف انداختن در اروپا و ناتو، این تهاجم پیوندهای اعتماد متقابل، به‌ویژه میان کشورهای اروپایی، را تقویت کرد. امروز اروپا بسیار قوی‌تر و متحدتر است و صنعت دفاعی اروپا تا حد زیادی در واکنش به تهدید روسیه احیا شده است.

ناتو نیز قدرتمندتر شده است. سوئد و فنلاند، دو کشوری که سابقه‌ای چندصدساله از بی‌طرفی داشتند، تصمیم گرفتند به این ائتلاف فراآتلانتیکی بپیوندند. در همین حال، روسیه هدف تحریم‌های سنگین بین‌المللی قرار گرفته و به‌طور فزاینده‌ای ناچار شده است با دیگر کشورهای مطرود خارج از نظم موجود تجارت بین‌المللی، به‌ویژه ایران و کره شمالی، تعامل کند.

درس‌هایی از میدان نبرد در اوکراین

چهار سال گذشته مجموعه‌ای از درس‌های میدانی را برای هر دو طرف درگیر فراهم کرده است. جنگ اوکراین بزرگ‌ترین درگیری نظامی متعارف میان دو دولت-ملت در قرن بیست‌ویکم است و بسیاری از برنامه‌ریزان مدرن جنگی برای آمادگی در برابر درگیری‌های آینده به اوکراین نگاه می‌کنند.

نخست، توپخانه همچنان «پادشاه» میدان نبرد است. توپخانه مرگبارترین سلاح در اوکراین است و در برخی مقاطع بیش از ۸۰ درصد تلفات را به خود اختصاص داده است. توپ‌های توپخانه، به‌ویژه هویتزرهای ۱۵۵ میلی‌متری، ویرانی گسترده‌ای در میدان نبرد ایجاد کرده‌اند و برای عملیات تهاجمی و دفاعی هر دو طرف حیاتی هستند. در اوج درگیری‌ها، توپخانه‌های روسی و اوکراینی می‌توانند روزانه هزاران گلوله شلیک کنند.

دوم، سامانه‌های هوایی بدون سرنشین یک سیستم تسلیحاتی کارآمد در جنگ مدرن هستند. هر دو طرف از پهپادها برای اهداف تهاجمی، اطلاعاتی، نظارتی و شناسایی (ISR) و نیز تأمین مجدد استفاده کرده‌اند. پهپادهای اطلاعاتی و شناسایی ارزان و مصرف‌شدنی هستند و نقش زیادی در کاهش «مه جنگ» در امتداد خط تماس داشته‌اند، به‌گونه‌ای که آماده‌سازی یک حمله بزرگ بدون اطلاع و واکنش طرف مقابل را بسیار دشوار کرده‌اند. پهپادهای انتحاری به‌ویژه سهم بزرگی از تلفات را رقم زده‌اند و همچنین امکان انجام حملات راهبردی دوربرد را فراهم کرده‌اند.

سوم، برتری هوایی می‌تواند عامل تعیین‌کننده در یک درگیری متوازن باشد. با این حال، نه روسیه و نه اوکراین موفق نشده‌اند کنترل آسمان را به دست گرفته و برتری هوایی برقرار کنند. کندی نبردهای زمینی تا حد زیادی به همین دلیل است. اگرچه هیچ‌کس انتظار نداشت اوکراین با ناوگان کوچک و قدیمی جنگنده‌هایش برتری هوایی به دست آورد، ناتوانی روسیه در اعمال برتری کیفی و عددی خود در آسمان شگفت‌آور بوده است. نیروهای هوافضای روسیه نتوانسته‌اند سامانه‌های پدافند هوایی اوکراین را منهدم کنند و نمی‌توانند آزادانه بر فراز میدان نبرد عملیات انجام دهند. در نتیجه، خبری از مأموریت‌های پشتیبانی نزدیک هوایی و حملات دقیق پرتاب‌شده از هوا که برای شکستن یک خط دفاعی مستحکم ضروری است، نیست.

آینده این درگیری همچنان نامشخص است — اما تلاش‌های صلح متوقف شده و به نظر نمی‌رسد نسبت به چهار سال پیش به موفقیت نزدیک‌تر شده باشد. بنابراین احتمالاً نبردها در اوکراین برای مدتی طولانی‌تر ادامه خواهد یافت.

پایان/