به گزارش تحریریه، خبرگزاری رویترز اعلام کرد بر اساس گفتگو با شش منبع آگاه از مذاکرات، ایران به عقد قراردادی با چین برای خرید موشکهای کروز ضدکشتی نزدیک شده است. این تحول در شرایطی رخ میدهد که ایالات متحده یک نیروی عظیم دریایی را در نزدیکی سواحل ایران برای حملات احتمالی به این کشور مستقر کرده است.
به گفته این منابع، معامله برای خرید موشکهای CM-302 ساخت چین مراحل نهایی را طی میکند، هرچند تاریخ تحویلی توافق نشده است. این موشکهای مافوقصوت با برد حدود ۲۹۰ کیلومتر، برای پرواز در ارتفاع پایین و سرعت بالا طراحی شدهاند تا بتوانند از سامانههای دفاع دریایی عبور کنند. دو کارشناس تسلیحاتی تأکید کردند که استقرار این موشکها توانایی های تهاجمی ایران را به شدت افزایش داده و تهدیدی جدی برای نیروهای دریایی آمریکا در منطقه ایجاد خواهد کرد.
شتاب مذاکرات پس از جنگ اسرائیل
بر اساس این گزارش، مذاکرات که حداقل دو سال پیش آغاز شده بود، پس از جنگ ۱۲ روزه اسرائیل علیه ایران در ژوئن ۲۰۲۵ (خرداد/تیر ۱۴۰۴) شتاب چشمگیری یافت. در مراحل پایانی مذاکرات در تابستان گذشته، مقامات ارشد نظامی و دولتی ایران از جمله مسعود اورعی، معاون وزیر دفاع، به چین سفر کردند که سفر وی پیش از این گزارش نشده بود.
تغییردهنده معادلات
دنی سیترینوویچ، افسر پیشین اطلاعات اسرائیل و پژوهشگر ارشد اندیشکده «مؤسسه امنیت ملی» اسرائیل در این باره گفت: «اگر ایران به توانایی مافوقصوت برای حمله به کشتیها در منطقه دست یابد، این یک تغییردهنده کامل بازی است. رهگیری این موشکها بسیار دشوار است.»
یک مقام وزارت خارجه ایران نیز به رویترز گفت: «ایران با متحدان خود توافقنامههای نظامی و امنیتی دارد و اکنون زمان مناسبی برای استفاده از این توافقنامهها است.»
هنوز مشخص نیست این قرارداد شامل چه تعداد موشک و چه مبلغی است و آیا چین با توجه به تنشهای کنونی در منطقه، معامله را نهایی خواهد کرد.
واکنشها و زمینه ژئوپلیتیک
*آمریکا: یک مقام کاخ سفید بدون اشاره مستقیم به مذاکرات، بر موضع دونالد ترامپ تأکید کرد که «یا به توافق میرسیم یا مجبور به انجام کاری بسیار سخت مانند دفعه قبل هستیم.»
* چین: هیئت چینی در سازمان ملل، درخواست رویترز برای اظهارنظر را به وزارت خارجه پکن ارجاع داد که پاسخی ارائه نکرد.
* تحریمها: این معامله یکی از پیشرفتهترین تجهیزات نظامی است که پس از سالها به ایران منتقل میشود و تحریم تسلیحاتی سازمان ملل (که ابتدا در ۲۰۰۶ اعمال و سپس در ۲۰۱۵ تعلیق و در سپتامبر ۲۰۲۵ مجدداً اعمال شد) را نادیده میگیرد.
تقویت روابط نظامی چین و ایران
این فروش بالقوه نشاندهنده تعمیق روابط نظامی پکن و تهران در زمان تشدید تنشهای منطقهای است و تلاشهای آمریکا برای مهار برنامه موشکی و هستهای ایران را پیچیدهتر میکند. این اقدام همچنین نمادی از تمایل فزاینده چین برای ابراز وجود در منطقهای است که مدتها تحت سلطه قدرت نظامی آمریکا بوده است.
چین، ایران و روسیه سالانه رزمایشهای دریایی مشترک برگزار میکنند. شی جین پینگ، رئیسجمهور چین، شهریور گذشته در حین میزبانی از مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، در یک رژه نظامی در پکن گفت: «چین از ایران در حفظ حاکمیت، تمامیت ارضی و حیثیت ملی حمایت میکند.»
استقرار نیروهای آمریکایی
این خبر در حالی منتشر میشود که آمریکا ناوگانی عظیم در فاصله حمله به ایران گردآوری کرده است، از جمله ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن و گروه ضربت آن. ناو یواساس جرالد آر. فورد نیز با اسکورتهایش به سمت منطقه در حرکت است. این دو ناو با هم میتوانند بیش از ۵۰۰۰ پرسنل و ۱۵۰ فروند هواپیما حمل کنند.
ذخایر رو به کاهش ایران
پیتر ویزمن، پژوهشگر ارشد مؤسسه بینالمللی تحقیقات صلح استکهلم (SIPRI)، گفت خرید CM-302 بهبود قابل توجهی در زرادخانه ایران خواهد بود که در جنگ سال گذشته تحلیل رفته است.
شرکت دولتی علوم و صنایع هوافضای چین (CASIC) که سازنده این موشکها است، موشک CM-302 را به عنوان بهترین موشک ضدکشتی جهان معرفی میکند که قابلیت غرق کردن یک ناو هواپیمابر یا ناوشکن را دارد. این سامانه قابل نصب بر روی شناورها، هواپیماها یا خودروهای زمینی متحرک است و میتواند اهداف زمینی را نیز مورد اصابت قرار دهد.
گستره همکاریهای نظامی
شش منبع مطلع همچنین گفتند که ایران در حال مذاکره برای خرید سامانههای موشکی زمینبههوای چینی (مانپدز)، سلاحهای ضدبالستیک و سلاحهای ضدماهواره نیز هست.
چین در دهه ۱۹۸۰ یک تأمینکننده عمده تسلیحات برای ایران بود، اما انتقال تسلیحات در مقیاس بزرگ تا اواخر دهه ۱۹۹۰ تحت فشار بینالمللی کاهش یافت.
در سالهای اخیر، مقامات آمریکایی شرکتهای چینی را به تأمین مواد مرتبط با موشک برای ایران متهم کردهاند، اما علناً آنها را به تأمین سامانههای کامل موشکی متهم نکرده بودند.
پایان/
نظر شما